KamusalHaberler

Trump’a Türkiye’ye yönelik uyarı ‘’Bedeli çok ağır ödenir’’

Trump’a Türkiye’ye yönelik uyarı ‘’Bedeli çok ağır ödenir’’
Spread the love

Türkiye ve Türk ekonomisini hedef alan ABD Başkanı’nın yaptırımlarına karşı Batı’da itirazlar giderek büyüyor.

İngiliz Düşünce Kuruluşu Chatham Housen Türkiye ve Ortadoğu Uzmanı Fadi Hakura açıklama yaparak ‘‘Türkiye büyük ihtimalle artık ABD’yi güvenilir bir stratejik müttefik olarak göremeyecek. Türkiye’yi yöneten kim olursa olsun, yaralı bir ülke olarak Türkiye Batı’dan Rusya, İran ve Avrasya’ya çekim merkezini büyük olasılıkla doğru kaydırmaya çalışacak. Uygulanacak yaptırımlar sonucunda yaşanacak ekonomik istikrarsızlık, Türkiye sınırlarını aşarak, Batı’yı da etkiler. Batı bu kadar önemli bir ülkeyi kaybetmesinin bedelini çok ağır öder.’ dedi. Aynı zamanda Hakura NATO’dan çekilmek ve Avrupa Birliği ile gümrük anlaşmasını sonlandırma gibi radikal kararları olağanüstü durumlarda Türkiye’nin alabileceği ifade etti.

F-35 için Türk şirketi krizi

Washington Düşünce kuruluşu FDD’nin Terör Uzmanı Jonathan Schanzer ise konu ile ilgili olarak ‘‘F-35 projesi için Türkiye’yi dışlayamazsınız. F-35 için kullanılan füze uzaktan kumanda arabirimi ile kokpit elektronik kartları için tek üretici Türk AYESAŞ. Böyle bir projeden Türkiye’yi çıkarmak ekstra 12 milyar dolar ek maliyet demektir.’’ ifadelerini kullandı.

Önlenebilir bir krizdi

Türkiye ile ilgili eleştirileriyle bilinen ve Rıza Sarraf davasın da bilirkişi olan Schanzer, “Lütfen birileri bana böyle bir durum ya da bileşenler için acil durum planımız var desin. Türk dış politikasını sadece dışarıdan izleyen ama dikkatle takip eden bir gözlemci de bu krizi en baştan önleyebilirdi. Şu anda askeri aklımıza sadece güvenebileceğimizi umuyorum” dedi.

AYESAŞ tek tedarikçi Türk firması

F-35 savaş uçağını oluşturan iki temel bileşeni füze uzaktan kumanda arabirimi ile panoramik kokpit ekranı elektronik kartları için tek tedarikçi firma Ankara merkezli olan Aydın Yazılım ve Elektronik A.Ş. (AYESAŞ) adlı Türk firmasıdır. Tabi ki bu da Türkiye’nin F-35 programı kapsamında önemli ortaklar arasında yer almasını sağlıyor. Zorlu Holding’e bağlı olan AYESAŞ, program için yazılım tedarik edebilen Tek Türk firması olarak önemli bir konumda yer alıyor.

10 Türk firması F-35 ‘ de ortak

F-35 uçakları için, aralarında ASELSAN, MİKES, Kale Havacılık, Alp Havacılık, ROKETSAN, HAVELSAN ve TUSAŞ/TAI gibi 10 önemli firma ve kuruluş parça ve elektronik sistem üretimi, motor bakımı gibi konularda rol oynuyor. Türk pilotları F-35 uçaklarını kullanmak üzere Arizona bulunan Luke Hava Üssü’nde eğitimleri halen de devam ediyor.

Türkiye’nin olmaması 12 milyar dolarlık yük

Türkiye, 100 adet program kapsamında F-35 uçağı almayı planlarken, programın başından beri içerisinde olan ve 9 katılımcı ülke arasında yer alan Türkiye, aynı zamanda tedarikçi ülkeler arasında da yer alıyor. Türk şirketleri kapsamında F-35 programına yapılan katkı ise toplam olarak 12 milyar dolar olarak hesaplanıyor. Türkiye olmadan F-35 programına devam edilmesi durumunda ise, diğer ortaklara 12 milyar dolardan daha fazla bir yük getirileceği ifade ediliyor.

İki yıl kaybedilmiş olur

ABD Savunma Bakanı Jim Mattis geçtiğimiz ay, F-35 teslimatını Türkiye’ye engelleyeme çalışan Kongre’ye mektup yazmış ve “Türkiye olmadan bu program olmaz” ifadelerini kullanmıştı. Jim Mattis, “Bu program kapsamında 10 Türk şirketi yer alıyor ve Türkiye tarafından 1 milyar dolar yatırım yapıldı. Rahip ile S-400’ yinelik kaygılarınızı da anlıyorum fakat Türkiye bu programdan ayrılırsa, f-35 uçaklarının üretimi sekteye uğrar ve 2 yıl kaybetmiş oluruz.’’ açıklamasında bulunmuştu.

Maliyet artarken, gecikmede olur

Savunma sanayi araştırmacısı Arda Mevlütoğlu tarafından yapılan değerlendirmeye göre “Türkiye F-35 projesi içerisinde 3. seviye ortak olarak yer alırken; AYESAŞ yazılım bileşeni olmak üzere donanım parçası üretiyor. ABD tarafından Türkiye’nin programa sağladığı katkılar belli bir süre sonra tedarik edilebilir. TAI adlı firma uçağın gövdesi için şuan parça üretiyor ama AYESAŞ tarafından uçak için üretilen parçaların katma değerine bakıldığında daha yüksek. AYESAŞ projeden çekilirse, kısa vadede vereceği zarar çok daha fazla olur. Türk firmalarının program kapsamı dışında tutulması maliyeti artırırken, gecikme açısından gecikmeye de neden olur. Ortada zaten bir tedarik zinciri ve buna bağlı programlı işleyen bir sistem var. Bu sistemin yerine yeni bir sistem oluşturulması çok fazla zaman alır.’’ ifadelerini kullandı.

İsrail, kulis yapıyor

Türkiye’ye F-35 uçağının verilmemesi veya performans artırıcı yazılımı kurulmaksızın Türkiye’ye teslim edilmesi konusunda fikir bildiren İsrail, tekrar devreye girdi. F-35 uçağının parça tedariklerini sağlayan Türk firmaları devreden çıkarılması üzerine İsrail Havacılık Endüstri (IAI) ile iki firmanın üretime hazır olduğunu ifade eden İsrail, kulislere başladı.

BU KONUYU SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA PAYLAŞ
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ

Web sitemizden en iyi şekilde faydalanmanız için çerezleri kullanıyoruz. Daha fazla bilgi

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close